Czy czekolada zagraża psu lub kotu?

Ważne. To substancja o wysokim ryzyku. Jeśli pupil miał z nią kontakt, nie zwlekaj i skontaktuj się z weterynarzem.

Pierwsza pomoc

Zabierz resztę czekolady, żeby pupil nie zjadł więcej.
Ustal rodzaj czekolady (mleczna, gorzka, kakao), przybliżoną ilość i wagę zwierzęcia.
Nie wywołuj wymiotów na własną rękę bez zalecenia.
Skorzystaj z kalkulatora czekolady, żeby wstępnie ocenić ryzyko.
Zadzwoń natychmiast do weterynarza lub całodobowej kliniki.

Substancja toksyczna

teobromina i kofeina

Za zatrucie czekoladą u psa i kota odpowiadają przede wszystkim teobromina oraz kofeina. To substancje z grupy metyloksantyn. Teobrominy jest w czekoladzie zazwyczaj od 3 do 10 razy więcej niż kofeiny. Obie substancje blokują receptory adenozynowe A1 i A2a. W ten sposób znoszą naturalne hamowanie aktywności układu nerwowego i sercowo-naczyniowego. Dodatkowo hamują enzym fosfodiestrazę, zwiększając stężenie cAMP i wolnego wapnia w komórkach. Skutkiem mogą być nadpobudliwość, przyspieszenie pracy serca, zaburzenia jego rytmu oraz wzmożone napięcie mięśni.

Zawartość toksyn zależy od rodzaju produktu. Czekolada mleczna zawiera średnio 2,05 mg/g teobrominy i 0,21 mg/g kofeiny. W czekoladzie gorzkiej o zawartości kakao od 50 do 70% znajduje się średnio od 4,6 do 5,3 mg/g teobrominy oraz od 0,7 do 0,8 mg/g kofeiny. Ciemne czekolady premium zawierające ponad 70% kakao mogą dostarczać łącznie od 8 do 10 mg/g metyloksantyn. Czekolada do pieczenia zawiera około 13,86 mg/g teobrominy, a suche kakao w proszku aż 26,0 mg/g. Biała czekolada zawiera zaledwie około 0,009 mg/g teobrominy.

Organizm psa usuwa teobrominę powoli ze względu na metabolizm wątrobowy. Jej okres półtrwania wynosi średnio 17,5 godziny. U kota dokładnego okresu półtrwania teobrominy nie ustalono, ale powolny metabolizm również sprzyja kumulacji toksyny. Koty mają ponadto ograniczoną zdolność metabolizowania części substancji z powodu braku enzymu UGT1A6. Teobromina może ponownie wchłaniać się z przewodu pokarmowego i pęcherza moczowego. Dlatego objawy zatrucia mogą utrzymywać się nawet do 72 godzin.

Objawy zatrucia

Nudności i ślinotok
Niepokój i nadmierne pobudzenie
Wymioty
Biegunka
Bolesność brzucha
Wzmożone pragnienie
Przyspieszona praca serca
Szybki oddech i duszność
Chwiejny chód i zaburzenia koordynacji
Drżenie i sztywność mięśni
Drgawki i wysoka temperatura ciała
Utrata kontaktu, śpiączka i zatrzymanie krążenia

Pierwsze objawy zatrucia czekoladą mogą pojawić się już od 1 do 4 godzin po zjedzeniu. Zauważysz ślinotok, nudności, wymioty, biegunkę lub niepokój. Zwierzę może też odczuwać ból brzucha i pić więcej niż zwykle. Od 4 do 12 godzin po spożyciu często rozwija się silniejsze pobudzenie. Serce może pracować bardzo szybko, nawet powyżej 180 do 220 uderzeń na minutę. Mogą wystąpić zaburzenia rytmu serca, duszność, drżenie mięśni i chwiejny chód. Nie czekaj na rozwój tych objawów. Teobromina pozostaje w organizmie długo, a zatrucie może utrzymywać się nawet do 72 godzin. Po upływie od 24 do 72 godzin możliwe są również powikłania dotyczące trzustki i nerek.

W ciężkich przypadkach od 12 do 24 godzin lub później pojawiają się uogólnione drgawki, wysoka temperatura ciała oraz groźne zaburzenia rytmu serca. Temperatura może przekraczać 40,5 do 41°C. Możliwa jest śpiączka, migotanie komór i zatrzymanie krążenia. W przypadkach śmiertelnych zgon następuje najczęściej od 18 do 36 godzin po spożyciu. Przyczyną jest zatrzymanie krążenia lub niewydolność oddechowa. Jeśli zwierzę drży, zatacza się, ma siny język albo traci kontakt, natychmiast jedź do lecznicy.

Co robi weterynarz

Leczenie zatrucia czekoladą zależy od spożytej dawki, czasu od zjedzenia i stanu zwierzęcia. Nie istnieje swoiste antidotum na teobrominę ani kofeinę. Jeśli szybko dotrzesz do lecznicy, lekarz może farmakologicznie wywołać wymioty. U psów stosuje między innymi apomorfinę lub ropinirol. U kotów używa innych leków, takich jak deksmedetomidyna lub ksylazyna. Prowokowanie wymiotów rozważa się przede wszystkim w ciągu pierwszych 1 do 2 godzin, niekiedy do 4 do 6 godzin po spożyciu. Lekarz może również podać węgiel aktywowany, czasem wielokrotnie przez 24 do 48 godzin. Ogranicza to ponowne wchłanianie toksyn.

Przy poważniejszym zatruciu zwierzę może wymagać dożylnych płynów, leków kontrolujących rytm serca i preparatów przeciwdrgawkowych. Lekarz może stosować propranolol, esmolol, metokarbamol, diazepam lub midazolam, zależnie od objawów. Istotne jest kontrolowanie pracy serca i wydalania moczu. W niektórych przypadkach potrzebne jest cewnikowanie pęcherza. Leczenie i obserwacja mogą obejmować kolejne doby, ponieważ objawy utrzymują się nawet do 72 godzin. Przy profesjonalnym leczeniu rozpoczętym w ciągu 1 do 2 godzin przeżywalność przekracza 98%. W zaawansowanym zatruciu z ciężkimi drgawkami, opornymi arytmiami lub temperaturą powyżej 41°C rokowanie jest ostrożne do złego.

Jak zapobiegać

Przechowuj czekoladę i kakao poza zasięgiem psa oraz kota. Szczególnie uważaj na ciemne kakao w proszku w niskich szafkach kuchennych. Zabezpieczaj także czekoladę do pieczenia, domowy murzynek, piernik staropolski i torty z grubą polewą czekoladową. W Boże Narodzenie nie zawieszaj czekoladowych bombek na dolnych gałęziach choinki. Zwróć uwagę na czekoladowe mikołaje, a podczas Wielkanocy na jajka i zające z czekolady.

Gdy dzieci jedzą słodycze, sprawdzaj, czy zwierzę nie ma do nich dostępu. Zabezpieczaj opakowania i resztki czekoladowych wypieków wyrzucane do kosza na śmieci. Kontroluj też dostęp do surowych ziaren kakaowca, suplementów zawierających kofeinę i teobrominę oraz ogrodowej ściółki z łusek kakaowych. Jej czekoladowy zapach może przyciągać psy.

Dawka

U psa pierwsze łagodne objawy zatrucia mogą wystąpić po spożyciu 20 mg metyloksantyn na 1 kg masy ciała. Dawka od 40 do 50 mg/kg może powodować zaburzenia rytmu serca, przyspieszone tętno i nadciśnienie. Przy dawce 60 mg/kg lub większej pojawia się ryzyko drgawek i ciężkich objawów neurologicznych. Średnia dawka śmiertelna LD50 wynosi od 100 do 200 mg/kg, ale zgon może nastąpić również po niższej dawce, zwłaszcza u zwierzęcia z chorobą serca. U kota próg objawów przyjmuje się także od 20 mg/kg. Szacowana dawka śmiertelna teobrominy wynosi około 200 mg/kg, a kofeiny od 100 do 150 mg/kg. Jeśli wyliczona dawka przekracza 20 mg/kg, natychmiast jedź do lecznicy.

Dla psa ważącego 10 kg próg łagodnych objawów to około 90 g czekolady mlecznej, 33 g gorzkiej lub 7,7 g kakao w proszku. Przy czekoladzie mlecznej około 180 do 225 g może powodować objawy sercowe, a około 270 g drgawki. Dla kota ważącego 4 kg próg objawów wynosi około 36 g czekolady mlecznej, 13 g gorzkiej lub 3,0 g kakao. Groźne zaburzenia serca mogą wystąpić po spożyciu 26 do 33 g gorzkiej czekolady lub 6 do 7,7 g kakao. Są to wartości orientacyjne. Stężenie metyloksantyn różni się między produktami.

Rodzaj czekolady	Teobromina (mg na 100 g)	Dawka toksyczna dla psa 10 kg	Dawka toksyczna dla kota 4 kg
czekolada mleczna	205 mg	ok. 90 g	ok. 36 g
czekolada gorzka	od 460 do 530 mg	ok. 33 g	ok. 13 g
kakao w proszku	2600 mg	ok. 7,7 g	ok. 3,0 g

Otwórz kalkulator czekolady

Bezpieczne zamienniki

specjalne przysmaki dla psów
chrupki bez kakao
marchewka jako gryzak

Zawsze sprawdzaj skład produktu przed podaniem.

Najczęstsze pytania

Pies zjadł czekoladę, co robić?

Sprawdź masę psa, rodzaj czekolady i zjedzoną ilość, a następnie skontaktuj się z lekarzem weterynarii. Nie wywołuj wymiotów solą, nie podawaj mleka ani oleju, ponieważ mogą dodatkowo zaszkodzić.

Ile czekolady zabija psa?

Średnia dawka śmiertelna metyloksantyn u psa wynosi od 100 do 200 mg/kg masy ciała, ale śmierć może nastąpić także przy niższych dawkach. Dla psa 10 kg już około 33 g gorzkiej czekolady może wywołać objawy zatrucia, a około 100 g grozi drgawkami.

Po jakim czasie pojawiają się objawy zatrucia czekoladą?

Pierwsze objawy mogą pojawić się od 1 do 4 godzin po spożyciu, a zaburzenia pracy serca i silniejsze pobudzenie od 4 do 12 godzin. Ciężkie drgawki i stan krytyczny mogą rozwinąć się od 12 do 24 godzin lub później.

Czy biała czekolada szkodzi psu lub kotu?

Biała czekolada zawiera około 0,009 mg/g teobrominy, dlatego ryzyko zatrucia metyloksantynami jest znikome. Duża zawartość tłuszczu i cukru może jednak prowadzić do zapalenia trzustki.

Czy kot może zjeść czekoladę?

Nie podawaj kotu czekolady, ponieważ teobromina i kofeina są dla niego toksyczne. U kota ważącego 4 kg już około 13 g gorzkiej czekolady lub 3,0 g kakao w proszku może spowodować pierwsze objawy zatrucia.

Czy jedna kostka czekolady może zaszkodzić psu lub kotu?

Ryzyko zależy od masy zwierzęcia, rodzaju czekolady i ilości zawartych w niej metyloksantyn. Jeśli mały pies lub kot zjadł więcej niż symboliczny kęs bardzo gorzkiej czekolady zawierającej ponad 70% kakao, natychmiast jedź do lecznicy, nawet jeśli nie ma jeszcze objawów.

Źródła

Treść w trakcie weryfikacji weterynaryjnej.

Gdzie zadzwonić

W bazie mamy 721 lecznic z telefonem, w tym 32 z dyżurem całodobowym. Na stronie miasta widać, która jest czynna w tej chwili, a jeśli żadna, to kiedy otwiera najbliższa.