Czy orzechy makadamia zagraża psu lub kotu?

Pierwsza pomoc

Zabierz pozostałe orzechy i sprawdź, czy nie było ich w cieście lub mieszance.
Obserwuj chód i siłę tylnych łap.
Zapewnij spokój i dostęp do wody.
Skontaktuj się z weterynarzem, zwłaszcza przy wyraźnym osłabieniu.

Substancja toksyczna

mechanizm nieznany

Orzechy makadamia (Macadamia integrifolia i Macadamia tetraphylla) mogą powodować zatrucie u psa. Nie udało się dotąd zidentyfikować konkretnej substancji odpowiedzialnej za ich toksyczność. Badano możliwy udział glikozydów cyjanogennych, mykotoksyn oraz estrów, ale żadnej z tych hipotez nie potwierdzono laboratoryjnie. Nie ustalono również dokładnego mechanizmu działania. Podejrzewa się odwracalne zaburzenia przekaźnictwa nerwowo-mięśniowego. Mogą one tłumaczyć osłabienie kończyn, trudności z chodzeniem i drżenia mięśni obserwowane u zatrutych psów.

Zatrucie orzechami makadamia udokumentowano wyłącznie u psa domowego. U kotów nie potwierdzono charakterystycznego zespołu zatrucia tymi orzechami. Nie oznacza to jednak, że możesz bezpiecznie podawać je kotu. Wysoka zawartość tłuszczu wiąże się z ryzykiem zapalenia trzustki. Brakuje danych pozwalających określić toksyczną dawkę makadamii dla kota. Nie ustalono także, czy organizmy psów i kotów usuwają niezidentyfikowaną toksynę w różnym tempie. Wiadomo natomiast, że u większości psów objawy ustępują w ciągu 24 do 48 godzin.

Sprawdź również, czy zjedzone orzechy były pokryte czekoladą. Czekolada zawiera teobrominę, która stanowi dodatkowe zagrożenie dla psa. Objawy żołądkowo-jelitowe mogą pojawić się przy dawce 20 mg/kg teobrominy, a przy 40 do 50 mg/kg występuje ryzyko kardiotoksyczności i drgawek. Orzechy w czekoladzie zgłoś lekarzowi jako dwa zatrucia naraz.

Objawy zatrucia

Wymioty
Niepokój
Dyskomfort w jamie brzusznej
Nadmierne ślinienie
Osłabienie tylnych łap
Sztywny chód
Chwiejny chód i zaburzenia koordynacji
Trudności z samodzielnym staniem
Uogólnione drżenia mięśni
Bolesność stawów
Podwyższona temperatura ciała

Pierwsze objawy zatrucia orzechami makadamia u psa pojawiają się najczęściej od 6 do 12 godzin po zjedzeniu. Zdarza się jednak, że występują już po 1 godzinie albo dopiero po 24 godzinach. W początkowej fazie, od 1 do 6 godzin, możesz zauważyć wymioty, niepokój, ślinotok i dyskomfort w jamie brzusznej. Wymioty stwierdzono u 55% zatrutych psów. Od 6 do 12 godzin zwykle nasilają się zaburzenia ruchowe. Osłabienie tylnych kończyn występuje u 82% psów, ataksja u 42%, a drżenia mięśniowe u 30%. W typowym przebiegu powrót do sprawności następuje w ciągu 24 do 48 godzin.

Cięższe zatrucie może uniemożliwić psu samodzielne stanie. Temperatura ciała przekracza czasem 39,2°C i osiąga 40,0 do 40,5°C. Hipertermia występuje u około 30% do 40% zatrutych psów. Jeśli zauważysz drgawki, narastające drżenia, niedowład lub temperaturę powyżej 40,0°C, natychmiast jedź do lecznicy. W zatruciach wyłącznie makadamią nie ustalono dawki śmiertelnej. W analizowanej serii 83 przypadków nie odnotowano zgonów. Zagrożenie jest większe, gdy orzechy zawierały również czekoladę lub ksylitol.

Co robi weterynarz

Jeśli pies zjadł orzechy makadamia, zadzwoń do lekarza weterynarii. Podaj masę zwierzęcia, przybliżoną ilość zjedzonych orzechów i czas spożycia. Lekarz oceni dawkę, stan psa oraz możliwość usunięcia zawartości żołądka. Prowokowanie wymiotów może być uzasadnione w ciągu 1 do 2 godzin, a przy dużej ilości tłustych orzechów maksymalnie do 3 do 4 godzin. Zabieg wykonuje wyłącznie lekarz u w pełni przytomnego zwierzęcia bez drżeń, ataksji i otępienia. U psów może zastosować apomorfinę lub ropinirol. U kotów stosuje się deksmedetomidynę. Nie wywołuj wymiotów samodzielnie, szczególnie gdy zwierzę ma już objawy neurologiczne.

W zależności od rodzaju zatrucia lekarz może podać węgiel aktywowany, płyny dożylne oraz leki kontrolujące drżenia i drgawki. Przy nasilonych objawach kontroluje temperaturę ciała i stan neurologiczny. Płynoterapia wspomaga ochronę nerek. Jeśli pies zjadł spleśniałe orzechy włoskie, leczenie może obejmować metokarbamol, diazepam lub dożylną emulsję lipidową. Przy hipertermii stosuje się kontrolowane schładzanie. W zatruciu wyłącznie makadamią rokowanie jest bardzo dobre. Ponad 99% psów wraca do pełnej sprawności w ciągu 24 do 48 godzin, także przy leczeniu objawowym lub domowej obserwacji pod nadzorem lekarza. Nie podawaj soli, mleka, oleju ani ludzkich leków przeciwgorączkowych.

Jak zapobiegać

Sprawdź, gdzie przechowujesz orzechy makadamia i produkty, które mogą je zawierać. Szczególną ostrożność zachowaj od listopada do stycznia, kiedy częściej pojawiają się w domach świąteczne bakalie i słodycze. Makadamia występuje w mieszankach studenckich, gdzie stanowi od 10% do 20% masy, a także w kruchych ciastkach, batonach proteinowych, kremach orzechowych i lodach. Zwróć uwagę na orzechy pokryte czekoladą. Połączenie makadamii z teobrominą zwiększa zagrożenie dla psa.

Nie zostawiaj produktów zawierających makadamię w miejscach dostępnych dla zwierząt. Sprawdź także pozostałości jedzenia i kosze na śmieci. Zadbaj o to, aby dzieci nie podawały psu orzechów ani ciastek z makadamią. Jesienią kontroluj również przydomowy kompostownik i teren pod drzewami orzechowymi. Od września do listopada wilgotne, opadłe orzechy włoskie mogą być źródłem niebezpiecznych mykotoksyn.

Dawka

Najniższa udokumentowana dawka orzechów makadamia wywołująca objawy u psa wynosi 2,4 g/kg masy ciała. W części źródeł jako próg ostrożnościowy podaje się od 0,7 do 2,2 g/kg. Pełne objawy wywołano doświadczalnie przy 20 g/kg. W zgłoszeniach klinicznych średnia spożyta dawka wynosiła 11,7 g/kg, a obserwowany zakres obejmował od 2,4 do 62,4 g/kg. Dawki śmiertelnej LD50 nie ustalono. W zatruciach wyłącznie makadamią odnotowano 0% bezpośredniej śmiertelności. Dla kota nie określono dawki toksycznej ani śmiertelnej. Nie ma podstaw, aby uznać psi próg za obowiązujący u kotów.

Dla psa ważącego 10 kg dawka 2,4 g/kg oznacza 24 g makadamii, czyli około 8 do 10 orzechów. Pojedyncze jądro waży średnio od 2,5 do 3,0 g. Średnia dawka ze zgłoszeń, 11,7 g/kg, odpowiada 117 g, czyli około 40 do 47 sztuk. Dla kota o masie 4 kg nie można wiarygodnie podać liczby toksycznych orzechów. Uważaj także na spleśniałe orzechy włoskie. Już 1 do 2 sztuk może dostarczyć psu 10 kg toksyczną dawkę penitremu A. Gorzkie migdały mogą być śmiertelne w ilości 3 do 5 sztuk dla psa 10 kg oraz 1 do 2 sztuk dla kota 4 kg.

Bezpieczne zamienniki

kawałki jabłka bez pestek
marchewka

Zawsze sprawdzaj skład produktu przed podaniem.

Najczęstsze pytania

Pies zjadł orzechy makadamia. Co robić?

Zadzwoń do weterynarza i podaj masę psa, ilość zjedzonych orzechów oraz czas spożycia. Nie wywołuj samodzielnie wymiotów, a jeśli pies ma niedowład, drgawki, silne drżenia lub temperaturę powyżej 40,0°C, natychmiast jedź do lecznicy.

Ile orzechów makadamia szkodzi psu?

Najniższa udokumentowana dawka powodująca objawy to 2,4 g/kg masy ciała, co u psa 10 kg odpowiada 24 g, czyli około 8 do 10 orzechów. Niektóre źródła podają niższy próg ostrożnościowy, od 0,7 do 2,2 g/kg.

Po jakim czasie pojawiają się objawy zatrucia makadamią?

Objawy pojawiają się najczęściej od 6 do 12 godzin po spożyciu, ale mogą wystąpić już po 1 godzinie albo dopiero po 24 godzinach. U większości psów ustępują w ciągu 24 do 48 godzin.

Czy orzechy makadamia szkodzą kotu?

U kotów nie udokumentowano charakterystycznego zatrucia orzechami makadamia, dlatego dawka toksyczna i śmiertelna pozostają nieznane. Wysoka zawartość tłuszczu stwarza jednak ryzyko zapalenia trzustki.

Czy pies może jeść orzechy włoskie?

Spleśniałe orzechy włoskie są niebezpieczne, ponieważ mogą zawierać penitrem A i rokefortynę C, które powodują silne drżenia oraz drgawki. Jeśli pies zjadł spleśniały orzech, jedź natychmiast do lecznicy, nawet jeśli nie zauważasz jeszcze objawów.

Czy migdały są bezpieczne dla psa?

Gorzkie migdały zawierają amigdalinę, z której uwalnia się toksyczny cyjanowodór, a 3 do 5 sztuk może stanowić dawkę śmiertelną dla psa 10 kg. Słodkie migdały nie są chemicznie toksyczne, ale zawierają od 50% do 54% tłuszczu i mogą wywołać zapalenie trzustki lub mechaniczną niedrożność jelit.

Źródła

Treść w trakcie weryfikacji weterynaryjnej.